دو تن از آيات عظام در ديدار با جمعي از مديران صندوق‌هاي قرض‌الحسنه بر غيردولتي ماندن صندوق‌هاي قرض‌الحسنه در كشور تاكيد كردند.
آيت‌ا... مكارم شيرازي و آيت‌ا... صافي گلپايگاني در ديدارهاي جداگانه با مديران صندوق‌هاي قرض‌الحسنه، ضمن حمايت از آنها از بانك مركزي خواستند تا به جاي دخالت در امور قرض‌الحسنه‌ها از آنها حمايت كنند.

 

از آغاز رياست مظاهري در بانك مركزي، موضوع نظارت بيشتر بر قرض‌الحسنه‌ها و موسسات مالي و اعتباري غيرمجاز شدت يافته است. مظاهري در آغاز كار، نخستين اولويت كاري خود را ساماندهي موسسات مالي و اعتباري و قرض‌الحسنه‌ها اعلام كرد. به گفته رييس كل بانك مركزي يكي از دلايل مهم افزايش نقدينگي، فعاليت خارج از كنترل اين موسسات بوده و به اين دليل ساماندهي موسسات ياد شده، ضروري به نظر مي‌رسد. مديران صندوق‌هاي قرض‌الحسنه و در راس آنها مسوولان سازمان اقتصاد اسلامي با آيين‌نامه نظارت بر موسسات قرض‌الحسنه كه به تازگي به تصويب رسيده است، به مخالفت برخاسته‌اند.
در يازدهم آذرماه روزي كه نخستين بانك قرض‌الحسنه در كشور تاسيس شد نيز تعداد 100نفر از مسوولان صندوق‌هاي قرض‌الحسنه در نشستي كه در سازمان اقتصاد اسلامي برگزار شد، مخالفت خود را با آيين‌نامه جديد بانك مركزي و نحوه نظارت بر قرض‌الحسنه‌ها اعلام كردند. اينك به نظر مي‌رسد مديران صندوق‌هاي قرض‌الحسنه براي جلب حمايت مراجع تقليد، تحركاتي را آغاز كرده‌اند. خبرگزاري فارس از ديدار مديران اين صندوق‌ها با دو تن از آيات عظام گزارش داده است.
بانك مركزي به جاي دخالت، حمايت ‌كند
آيت‌‌‌‌ا... مكارم شيرازي در اين ديدار گفته است: بانك مركزي به جاي دخالت از صندوق‌هاي قرض‌الحسنه حمايت كند.
آيت‌اللة ناصر مكارم شيرازي در ديدار مديران صندوق‌هاي قرض‌الحسنه و اعضاي هيات بررسي مسائل صندوق‌هاي قرض‌الحسنه، با اشاره به اهميت سنت اسلامي قرض‌الحسنه، افزود: خود مديران صندوق‌هاي قرض‌الحسنه جلوي ورود نااهلان به اين رشته كاري مهم را بگيرند و ساحت اين سنت را حفظ كنند و گرنه ديگران اين كار را (جلوگيري از نااهلان) را انجام مي‌دهند.
اين مرجع تقليد تصريح كرد: من معتقدم بانك مركزي به جاي دخالت در كار صندوق‌هاي قرض‌الحسنه، از اين سنت حمايت كند و همان اختيار نظارت را به منتخبان صندوق‌ها واگذار كند، اگر هم صندوقي تخلف كرد، آن حمايت را قطع كند.
آيت‌‌‌ا... مكارم شيرازي با بيان اين‌كه اگر خود ما (پيشكسوتان صندوق‌هاي قرض‌الحسنه) به اصلاح برنخيزيم، ديگران مي‌آيند و بلبشو (هرج‌ومرج) مي‌شود، اين واقعيت است و روي اين مساله تصميم بگيريد و برنامه شفافي به بانك مركزي ارائه كنيد.
وي افزود: بانك مركزي هم به جاي دخالت، از صندوق‌ها حمايت كند، اگر بانك مركزي هم بداند شما كار نظارت را انجام مي‌دهيد، تصور نمي‌كنم شما را تحت سيطره خود قرار دهد و نهاد مردمي قرض‌الحسنه حذف شود.
وي گفت: شما (پيشكسوتان صندوق‌هاي قرض‌الحسنه) بگوييد خودمان اين نهاد را از نااهلان تصفيه مي‌كنيم و جلوي سوءاستفاده را بگيريد، يك هيات مجريه يا هيات مديره براي اين كار (نظارت) درست كنيد.
آيت‌‌‌ا... مكارم شيرازي معتقد است: ‌اگر غير اين باشد، صندوق‌هاي قرض‌الحسنه به تعطيلي كشيده مي‌شوند و حيف است، چنين نهاد اسلامي و مردمي به تعطيلي كشيده شود، ما هم به بانك مركزي توصيه كرده و مي‌كنيم، همانگونه كه در مساله مساجد گفتيم، آنها را به حال خود بگذاريد، در صندوق‌هاي قرض‌الحسنه هم مي‌گوييم.
آيت‌‌‌ا... مكارم شيرازي با اشاره به اين‌كه صندوق‌هاي قرض‌الحسنه در كنار مساجد و حسينيه‌ها شكل گرفته، اين خود پيام دارد، يعني مسجد فقط براي نماز خواندن نيست، براي حمايت از مردم هم هست. اينها پيام دارد، تبليغات غير مستقيم دين است. وي تصريح كرد: گاهي انسان منبر مي‌رود، مستقيم تبليغ مي‌كند، ولي گاهي يك كسي با صندوق قرض‌الحسنه تبليغ دين را به طور غيرمستقيم انجام مي‌دهد.
آيت‌‌‌ا... مكارم شيرازي خطاب به مديران بانك مركزي هم گفت: آنها هم بايد تدبير داشته باشند، به مصلحت نيست كه نهاد قرض‌الحسنه تضعيف يا سست و تعطيل شود.
آيت‌‌‌ا... مكارم شيرازي خطاب به مديران صندوق‌هاي قرض‌الحسنه هم گفت: شما هم اجازه ندهيد هر كس از هر گوشه‌اي بلند شود و صندوق بزند، بلكه بايد بررسي شود (متقاضي تاسيس صندوق) در مقابل هيات منتخب شما مسوول باشد، صلاحيت او بررسي شود، دعا مي‌كنم براي موفقيت شما و جايي كه بايد بگويم، مطالب را عنوان مي‌كنم.
كسي نمي‌‌تواند قرض‌الحسنه را به خود اختصاص دهد
آيت‌‌‌ا... صافي گلپايگاني نيز در ديدار با جمعي از مديران صندوق‌هاي قرض‌الحسنه گفت: اساس اين حرف كه «صندوق‌هاي قرض‌الحسنه دولتي باشند»، درست نيست.
آيت‌‌ا... لطف‌ا... صافي گلپايگاني مرجع تقليد در ديدار مديران صندوق‌هاي قرض‌الحسنه و اعضاي هيات بررسي مسائل صندوق‌هاي قرض‌الحسنه با اشاره به اين كه ثواب صدقه 10 ولي ثواب قرض‌الحسنه 18 مورد است، عنوان كرد: اساس اين حرف كه صندوق‌هاي قرض‌الحسنه بايد دولتي باشند، مساله درستي نيست. اين مرجع تقليد اشاره كرد:‌ اگر حرف (بانك مركزي) اين باشد كه كمابيش بدانند صندوق‌هاي قرض‌الحسنه كارشان چيست و آيا قرض‌ حسن است يا نه، بر اين نظارت شود، ولي اگر قرار باشد مردم از دادن پول خود براي پرداختن قرض حسن محدود شوند، اين كار درست نيست.
آيت‌‌‌ا... صافي گلپايگاني تصريح كرد: اين كه گفته شود قرض‌الحسنه دولتي باشد و كسي حق نداشته باشد صندوق‌ قرض‌الحسنه داشته باشد و زير نظر ما كار كند، حتي پرسنل آن زير نظر دولت باشند، اين جوري نمي‌شود.
اين مرجع تقليد شيعه خاطرنشان ساخت: قرض‌الحسنه كاري در اسلام و از سنت‌هاي بزرگ مسلمانان است، يعني هر مسلمان به بندگان خدا قرض‌الحسنه بدهد، ثواب آن از صدقه دادن هم بيشتر است.
آيت‌‌‌ا... صافي گلپايگاني تصريح كرد: قرض‌الحسنه يك مساله خدايي است، كساني كه در اين زمينه خدمت مي‌كنند، بايد قصدشان خدا باشد تا به ثواب برسند، آن‌گونه نمي‌شود كه شما (مديران صندوق‌ قرض‌الحسنه) زير بار بانك اداره شويد.
اين مرجع تقليد شيعه بيان داشت: دولت در حدي كه صالح باشد، مي‌تواند (بركار صندوق‌هاي قرض‌الحسنه) اشراف داشته باشد، اما اين كه بگويد، صندوق‌هاي قرض‌الحسنه موقوف به قرار گرفتن زير نظر بانك باشد و اين كار ممنوع كردن بندگان خدا از كار خدايي و سنت حسنه باشد، كسي نمي‌تواند اين كار را بكند يا اختصاص به خود كند.
آيت‌‌‌ا... صافي گلپايگاني بيان داشت: كسي نمي‌تواند قرض‌الحسنه را به خود اختصاص دهد، بلكه هر كس مي‌تواند پولش را در راه خير به كسان ديگر قرض حسن بدهد.
وي تصريح كرد: در كار قرض‌الحسنه بايد خلوص نيت باشد و اشخاص سوء استفاده نكنند، مسائل تجاري و سوءاستفاده شخصي در كار نباشد و براي خدا خالص باشد.
آيت‌‌‌ا... صافي گلپايگاني تصريح كرد: كار مديران صندوق‌هاي قرض‌الحسنه كمك به مردم است، اين در انحصار كسي نيست كه دولت بخواهد اين وظايف را فقط در اختيار خود بگيرد.
به گزارش خبرگزاري فارس، حدود 30 نفر از مديران و پيش‌كسوتان به نمايندگي از صندوق‌هاي قرض‌الحسنه در اين ديدار حضور داشتند.
يوسف هندي پيش از سخنان وي در گزارش خود گفت: برادراني كه خدمت رسيده‌اند، مديران صندوق‌هاي قرض‌الحسنه به نمايندگي از 600 صندوق هستند، اكنون يك سال و نيم است كه بانك مركزي بحث نظارت بر صندوق‌هاي قرض‌الحسنه در قالب بازار غيرمتشكل پولي را مطرح كرده است كه اين كار به اعتقاد ما منجر به دخالت در امور صندوق‌ها مي‌شود و در نهايت آنها را به تعطيلي مي‌كشاند.
هندي، عضو هيات بررسي مسائل صندوق‌هاي قرض‌الحسنه يادآور شد: افراد پولدار به بانك مراجعه مي‌كنند ولي مشتريان صندوق‌هاي قرض‌الحسنه مردم بي‌پول و نيازمند است و صندوق‌هاي قرض‌الحسنه بدون طي مراحل پيچيده اداري در حد دو سه ساعت با يك بررسي، به متقاضيان تسهيلات قرض‌الحسنه پرداخت مي‌كنند.
هندي گفت: صندوق‌هاي قرض‌الحسنه 40 سال است كه توسط مردم تشكيل شده و با پول افراد خير و نيكوكار اداره مي‌شود.
عضو هيات بررسي مسائل صندوق‌هاي قرض‌الحسنه افزود: هر سال به طور ميانگين 3ميليون نفر از صندوق‌هاي قرض‌الحسنه خدمات دريافت مي‌كنند و تسهيلات خرد از 100هزار تومان تا يكي دو ميليون تومان مي‌گيرند.
وي گفت: خدمت مراجع رسيديم كه رهنمود ارائه كنند، اگر دخالت‌ها ادامه داشته باشد، آقايان مديران صندوق‌هاي قرض‌الحسنه دلسرد مي‌شوند، آيا به صلاح است اين كار مردمي تعطيل شود.
سيدعلي‌ زريباف هم اضافه كرد: بانك مركزي در دستورالعمل به برخي صندوق‌ها ارائه كرده و 17 مورد را از آنها خواسته كه انجام دهند.
زريباف افزود: هيات بررسي مسائل صندوق‌هاي قرض‌الحسنه 23 سال است كه بر كار صندوق‌ها نظارت مي‌كند.
وي گفت: ما نمي‌گوييم نظارت بر صندوق‌ها نباشد، بلكه نظارتي از جنس خود مي‌خواهيم، همان گونه كه وكيل بر كانون وكلا نظارت دارد، ما هم هيات نظارتي از پيشكسوتان صندوق‌ها را به عنوان ناظر مي‌خواهيم.